Logo van Stichting Carillons Maastricht Stichting Carillons Maastricht

Het Carillon van de St. Servaasbasiliek.

De geschiedenis van de beiaard van de Sint Servaastoren gaat ver terug. In 1544 waren er reeds plannen bij het kapittel van de Sint Servaaskerk om een voorslag in de toren te plaatsen. Het zou echter tot 1555 duren voor de Akense klokkengieter Henric van Trier een overeenkomst zou sluiten om negentien speelklokken te leveren. Toch was dit carillon geen doorslaand succes, want de meeste klokken van meester van Trier werden afgekeurd en moesten hergoten worden. De klokken kregen een plaats in de verhoogde middentoren van de westbouw van de Sint Servaas.


Nadat Maastricht op de stadhuistoren een beiaard kreeg van de gebroeders Hemony besefte het kapittel van de Servaaskerk pas goed dat de beiaard van Van Trier niet welluidend klonk. De kapittelheren onderhandelde met de Antwerpse klokkengieter Melchior de Haze, die grote bekendheid verwierf met enkele spectaculaire beiaarden, onder andere voor het Escorial (1674) en de Halletoren te Brugge (1676). In Maastricht kwam het echter niet tot een vergelijk.

Pas in 1767 kreeg de klokkengieter Andreas Jozef van den Gheyn uit Leuven opdracht om een nieuwe beiaard te gieten van veertig klokken. De beiaard kreeg na 1890 een plaats in de middentoren, die bij restauratie door Pierre Cuypers in neogotische stijl was uitgevoerd. In de 19de eeuw ontkwam de beiaard ook niet aan verval, het stokkenklavier moest plaats maken voor een pianoklavier ontworpen door de Maastrichtse pianobouwer Frederik Smulders. In 1935 keerde het stokkenklavier weer terug en werd de beiaard gerestaureerd. Maar op 9 september 1955 ging het Servaascarillon verloren bij de brand van de middentoren. Een aantal klokken overleefde de brand, deze klokken zouden echter niet terug keren in de nieuwe beiaard. Ook de middentoren van Cuypers zou niet terugkeren. In 1975 werd bij de klokkengieterij van Eijsbouts een nieuw carillon gegoten. Het kreeg een plaats in de zuidelijke toren van de westbouw van de Servaasbasiliek.